Przewodniczka: Zofia Szleyen ( 1904 – 1994 )
Podstronę rozpoczyna tekst, opublikowany w „Gazecie Wyborczej”, który wygłosiłem na pogrzebie Pani Zofii w dniu 3 listopada 1994 r., na Cmentarzu Komunalnym Powązkowskim (d. wojskowy).
Było to pożegnanie z osobą, która uważała mnie nie tylko za ukochanego ucznia, ale prywatnie jako członka najbliższej rodziny.
Pięć następnych pozycji oraz, częściowo siódma i ósma, odnoszą się do hiszpańskiej wojny domowej (1936 – 1939), w której Pani Zofia uczestniczyła wraz z mężem Mieczysławem w Brygadach Międzynarodowych, a konkretnie w XIII-ej , im. Jarosława Dąbrowskiego, zwanej Dąbrowszczakami. Do wspomnianej wojny odnoszą się dwie kultowe pieśni republikańskie oraz okładka płyty towarzyszącej ikonicznemu filmowi “Mourir a Madrid “ (Umrzeć w Madrycie).
Na drugim zdjęciu proszę zwrócić uwagę na dwóch światowej sławy literatów, uczestników owej wojny, Rafaela Albertiego i Ernesta Hemingwaya, którzy skądinąd poświęcili temu wydarzeniu swoje wybitne utwory, poetyckie i prozatorskie.
Dwie kolejne pozycje dotyczą programu „Wieczoru hiszpańskiego” z 27 stycznia 1946 r. w wykonaniu wybitnych polskich aktorów i muzyków. Warto w tym miejscu podkreślić wagę, jaką przywiązywały ówczesne najwyższe władze państwowe PRL do polskiego udziału w hiszpańskiej wojnie domowej, odzwierciedlone w przemówieniu prezydenta Bieruta z okazji wręczania najwyższych odznaczeń Dąbrowszczakom w Belwederze 5 listopada 1945 r., w tonącej w ruinach Warszawie.
Dwie następne pozycje to świadectwo kontaktów Pani Zofii z najwybitniejszymi przedstawicielami hiszpańskiej nauki , literatury i kultury, w tym konkretnym przypadku z Ramonem Menéndezem Pidalem, legendą hiszpańskiej filologii i literaturoznawstwa, które zaowocowały znakomitymi przekładami Pani Zofii.
Dwie kolejne pozycje, to zdjęcia z lat 60-ych , kiedy Pani Zofia odwiedziła swoich francuskich przyjaciół w Paryżu, spotykając się przy okazji ze stypendystą rządu francuskiego, na studiach podyplomowych w Institut d’Etudes Hispaniques Sorbony, ówcześnie jeszcze magistrem Kazimierzem Sabikiem.
SU MAJESTAD EL REY , te słowa rozpoczynają tekst zaproszenia Króla Juana Carlosa I na uroczystość wręczenia najwyższego hiszpańskiego odznaczena dla ludzi kultury, na której Pani Zofia została wyróżniona, jako jedyna z przedstawicieli polskiej kultury tym odznaczeniem.
Na zakończenie lista osób zaproszonych na uroczystość symbolicznego „złożenia hołdu” („Homenaje”) Pani Zofii w uznaniu Jej zasług na niwie krzewienia znajomości hiszpańskiej literatury i ogólnie wiedzy o Hiszpanii w polskim społeczeństwie. Uroczystość ta, zorganizowana przez Katedrę Iberystyki Uniwersytetu Warszawskiego, zgromadziła nie tylko uczniów, przyjaciół i współpracowników Solenizantki, ale też wybitnych przedstawicieli polskiej literatury i kultury oraz byłego wicepremiera Eugeniusza Szyra, skądinąd Dąbrowszczaka.
